علت صدای دیسک ترمز چیست؟

نوشته شده در 28 اردیبهشت 1405
هیچ‌چیز به اندازه صدای جیغ ترمز در یک سرازیری لذت‌بخش، آرامش دوچرخه‌سواری را به‌هم نمی‌زند. صدای ترمز دیسکی (چه هیدرولیکی و چه مکانیکی) علاوه بر ایجاد مزاحمت، هشداری است که نشان می‌دهد سیستم ترمز شما با حداکثر توان کار نمی‌کند. در این مقاله به بررسی علت‌ها و راه‌حل‌های سریع برای ساکت کردن ترمزهای دوچرخه می‌پردازیم.
 
در بازار دوچرخه، ترمزهای دیسکی مکانیکی و هیدرولیکی معمولاً در مدل‌های وارداتی عرضه می‌شوند و به همین دلیل کیفیت ساخت، نوع لنت و نحوه تنظیم آن‌ها اهمیت زیادی دارد.
 
۱. تفاوت ترمز دیسکی مکانیکی و هیدرولیکی در دوچرخه
قبل از عیب‌یابی، باید نوع ترمز خود را بشناسید:
-
ترمز دیسکی مکانیکی (سیمی): با کشیده شدن کابل توسط دسته ترمز عمل می‌کند. در این مدل، معمولاً فقط یک لنت حرکت می‌کند و دیسک را به سمت لنت ثابت فشار می‌دهد. تنظیم نبودن فاصله این دو لنت، عامل اصلی صداست.
-
ترمز دیسکی هیدرولیکی (روغنی): از فشار روغن برای حرکت همزمان هر دو لنت استفاده می‌کند. قدرت بیشتری دارد اما نسبت به آلودگی (روغنی شدن) بسیار حساس‌تر است و صدای بلندتری تولید می‌کند.

۲. رایج‌ترین دلایل صدای ترمز دیسکی دوچرخه
-
آلودگی دیسک و لنت (Contamination): شایع‌ترین علت! نشت روغن از کالیپر هیدرولیک یا پاشیدن روغن زنجیر روی دیسک هنگام سرویس دوچرخه.
-
شیشه‌ای شدن لنت (Glazing): در اثر ترمزهای پیاپی و داغ شدن بیش از حد، سطح لنت سخت و صیقلی می‌شود و قدرت ترمزگیری را از دست می‌دهد.
-
تنظیم نبودن کالیپر: اگر کالیپر نسبت به دیسک زاویه داشته باشد، لنت‌ها به صورت ناهموار با دیسک برخورد کرده و صدا ایجاد می‌کنند.
-
شل بودن پیچ‌های دیسک یا چرخ: لرزش‌های ریز ناشی از شل بودن قطعات، منجر به صداهای ناهنجار می‌شود.

۳. آموزش گام‌به‌گام رفع صدای ترمز
گام اول: تمیز کردن دیسک (صفحه روتور)
دیسک را با یک دستمال تمیز و
الکل ایزوپروپیل (یا اسپری مخصوص ترمز دوچرخه) به خوبی تمیز کنید. مراقب باشید که به هیچ وجه از بنزین یا شوینده‌های چرب استفاده نکنید.

گام دوم: احیای لنت‌ها با سمبادهلنت‌ها را خارج کنید. اگر سطح آن‌ها براق و سیاه شده است، یک صفحه سمباده نرم (نمره ۱۵۰ تا ۲۲۰) را روی سطحی صاف بگذارید و لنت را به آرامی روی آن بکشید تا یک لایه نازک برداشته شود و سطح لنت دوباره زبر و مات شود.
گام سوم: تنظیم دقیق کالیپر (تکنیک سنتر کردن)این کار در ترمزهای مکانیکی حیاتی است:1. پیچ‌های اتصال کالیپر به تنه را کمی شل کنید.
2. دسته ترمز را چند بار بگیرید و در نهایت محکم نگه دارید.3. در حالی که دسته ترمز را نگه داشته‌اید، پیچ‌های کالیپر را سفت کنید. این کار کالیپر را دقیقاً با دیسک هم‌راستا می‌کند.

۴. چه زمانی باید لنت یا دیسک را تعویض کنیم؟
اگر لنت‌های شما به روغن آغشته شده باشند (روغن به عمق لنت نفوذ کرده باشد)، سمباده زدن فقط یک راه حل موقتی است و صدا دوباره برمی‌گردد. در این شرایط، تعویض لنت ایمن‌ترین راه است. همچنین اگر ضخامت لنت به کمتر از ۱ میلی‌متر رسیده باشد، زمان خداحافظی با آن فرا رسیده است.

۵. نکات طلایی برای پیشگیری
- موقع شستشو مواظب باشید: هنگام شستن دوچرخه یا روغن‌کاری زنجیر، روی دیسک‌ها را با یک پارچه تمیز بپوشانید.
-
آب‌بندی لنت نو (Bedding-in): وقتی لنت نو می‌خرید، بلافاصله ترمز شدید نکنید. در یک مسیر کفی، حدود ۱۰ بار سرعت خود را از ۲۰ کیلومتر به آرامی به صفر برسانید تا لایه اولیه لنت روی دیسک بنشیند.

پیشنهاد ویژه:
اگر با انجام این مراحل هنوز ترمز شما صدا می‌دهد یا ریپ می‌زند، ممکن است دیسک شما تاب برداشته باشد. در مقاله قبلی ما درباره
[رفع خرابی صدای چرخ عقب] توضیح دادیم که چگونه مشکلات مکانیکی چرخ می‌تواند بر کل سیستم سواری اثر بگذارد.